Hoe werkt een slotjesbeugel (blokjesbeugel)?

Hoe zorgt een slotjesbeugel voor rechte tanden?

Een slotjesbeugel bestaat uit verschillende onderdelen die samenwerken om je tanden te verplaatsen. Op iedere tand wordt een klein slotje, oftewel een bracket, geplakt. Door deze slotjes loopt een draad die tijdens de behandeling geleidelijk wordt aangepast of vervangen.

Misschien heb je weleens gehoord dat de orthodontist een beugel weer ‘strak aandraait’. In werkelijkheid draait de orthodontist de beugel niet simpelweg steeds strakker. Door verschillende draden en andere hulpmiddelen te gebruiken, worden gecontroleerde krachten op de tanden uitgeoefend. Zo kunnen de tanden geleidelijk naar de gewenste positie bewegen.

Een slotjesbeugel wordt ook vaak een blokjesbeugel genoemd. Daarmee wordt hetzelfde type vaste beugel bedoeld. Meer algemene informatie over deze behandeling vind je op de pagina over de slotjesbeugel bij Ortho Fleur.

Wat is een slotjesbeugel?

Een slotjesbeugel is een vaste beugel waarmee tanden en kiezen geleidelijk kunnen worden verplaatst. Op de tanden worden kleine metalen slotjes geplakt. Deze slotjes worden ook wel brackets genoemd. Door de brackets loopt een draad die tijdens de behandeling kracht op de tanden uitoefent.

De beugel blijft gedurende de actieve behandeling op je tanden zitten. Tijdens de controles kan de orthodontist de draad aanpassen of vervangen en waar nodig andere hulpmiddelen gebruiken om de tanden verder naar de gewenste positie te bewegen.

Hoe ziet een slotjesbeugel eruit?

Bij een slotjesbeugel zie je op iedere behandelde tand een klein metalen slotje. Door deze slotjes loopt een dunne metalen draad. Samen vormen de brackets en de draad het vaste gedeelte van de beugel.

Afhankelijk van het type brackets kan de draad op verschillende manieren worden vastgehouden. Bij sommige slotjes gebeurt dat met kleine elastiekjes, ook wel ligaturen genoemd. Andere brackets hebben een ingebouwd klepje waarmee de draad wordt vastgezet.

Tijdens de behandeling kan de draad veranderen in dikte, vorm en stevigheid. Daardoor kan de beugel er gedurende de behandeling iets anders uitzien.

Wat is een slotje of bracket van een beugel?

Een slotje, ook wel bracket genoemd, kun je zien als een klein handvat waarmee de orthodontist via de draad kracht op een tand kan overbrengen. De bracket wordt met speciale lijm op de tand bevestigd en bevat een gleuf waar de draad doorheen loopt.

Niet ieder slotje is hetzelfde. Voor verschillende tanden worden brackets gebruikt die passen bij de gewenste beweging van die tand. Ook de plaats waar een bracket op de tand wordt geplakt is belangrijk. De positie van het slotje helpt namelijk bepalen hoe de tand tijdens de behandeling wordt gestuurd.

De orthodontist plaatst de brackets daarom zo nauwkeurig mogelijk. De draad verbindt de verschillende slotjes vervolgens met elkaar en zorgt ervoor dat de gewenste krachten op het gebit kunnen worden overgebracht.

Hoe blijft de draad in een bracket zitten?

Bij sommige soorten brackets wordt de draad met kleine elastiekjes in het slotje gehouden. Bij andere systemen zit er een metalen klepje in de bracket waarmee de draad wordt vastgezet.

Naast deze kleine elastiekjes rondom een bracket kunnen tijdens een beugelbehandeling ook andere elastieken worden gebruikt om de stand van de kaken en tanden te beïnvloeden. Daarover lees je meer in ons artikel over elastiekjes in combinatie met een slotjesbeugel.

Wat doet de draad van een slotjesbeugel?

De draad is een belangrijk actief onderdeel van de slotjesbeugel. Hij loopt door de brackets en probeert, afhankelijk van het gebruikte materiaal en de vorm van de draad, naar een bepaalde vorm toe te bewegen. Via de slotjes wordt deze kracht op de tanden overgebracht.

Omdat de tanden aan het begin van de behandeling vaak nog scheef of gedraaid staan, loopt de draad dan niet overal in een rechte lijn. Naarmate de tanden bewegen, verandert ook de vorm van de draad in de mond en komen de brackets steeds meer op één lijn te staan.

Tijdens de behandeling worden verschillende soorten draden gebruikt. In het begin is de draad meestal dun en flexibel. Later kan een dikkere en stevigere draad worden gebruikt om de positie van de tanden nauwkeuriger te controleren.

Dunne flexibele draad

In het begin van de behandeling wordt meestal een dunne en flexibele draad door de brackets geplaatst. Deze draad kan zich aanpassen aan tanden die nog scheef, gedraaid of op verschillende hoogtes staan en oefent daarbij lichte, continue krachten uit.

Vaak wordt hiervoor een draad van nikkel-titanium gebruikt. Dit materiaal heeft de eigenschap dat het na vervorming naar zijn oorspronkelijke vorm probeert terug te keren. Via de brackets wordt die kracht op de tanden overgebracht, waardoor ze geleidelijk gaan bewegen.

Naarmate de tanden beter op één lijn komen te staan, kan de orthodontist tijdens de controles een andere of iets dikkere draad plaatsen. Welke draad op welk moment wordt gebruikt, hangt af van de voortgang van de behandeling.

Stevige of rechthoekige draad

Wanneer de tanden verder zijn uitgelijnd, kan een stevigere draad worden gebruikt. Deze vult de gleuf van de brackets beter op en geeft de orthodontist meer controle over de precieze stand en richting van de tanden.

In een latere fase worden bijvoorbeeld rechthoekige draden gebruikt om de stand van de tanden nauwkeuriger af te werken. Ook kunnen dan kleinere correcties worden uitgevoerd, zoals het sluiten van ruimtes of het verder op elkaar afstemmen van de tandbogen.

Welke draad nodig is en wanneer deze wordt vervangen, verschilt per behandeling. De orthodontist beoordeelt tijdens iedere controle hoe de tanden reageren en welke volgende stap nodig is.

Hoe zorgen slotjes en draden ervoor dat tanden bewegen?

Een slotjesbeugel verplaatst tanden door lichte en gecontroleerde krachten uit te oefenen. De draad levert deze kracht en de brackets brengen hem over op de afzonderlijke tanden. Daardoor ontstaat druk in de richting waarin een tand moet bewegen.

Een tand staat met zijn wortel in het kaakbot en wordt omgeven door weefsels die op deze kracht reageren. Aan de kant waar de tand naartoe beweegt, wordt bot plaatselijk afgebroken. Aan de andere kant kan nieuw bot worden gevormd. Op die manier kan de tand geleidelijk een nieuwe positie innemen.

Hoe worden tanden in verschillende richtingen gestuurd?

Niet iedere tand hoeft tijdens een behandeling dezelfde beweging te maken. Een tand kan bijvoorbeeld naar voren of achteren bewegen, draaien of anders worden uitgelijnd. De combinatie van de positie van de bracket, de vorm en stevigheid van de draad en eventuele aanvullende hulpmiddelen geeft de orthodontist controle over deze verschillende bewegingen.

Daarbij kunnen bijvoorbeeld elastieken of veertjes worden gebruikt. Elastieken kunnen aanvullende kracht uitoefenen tussen verschillende tanden of tussen de boven- en onderkaak. Lees meer over het gebruik daarvan in ons artikel over elastiekjes bij een slotjesbeugel.

Wordt een slotjesbeugel echt strakker aangedraaid?

Je hoort vaak dat een slotjesbeugel tijdens een controle wordt ‘aangedraaid’. Dat is een handige manier om het uit te leggen, maar technisch gebeurt er meestal iets anders. De orthodontist controleert de voortgang en kan bijvoorbeeld de draad aanpassen of vervangen, elastieken toevoegen of andere kleine veranderingen aan de beugel uitvoeren.

Een nieuwe of aangepaste draad kan vervolgens opnieuw lichte kracht op de tanden uitoefenen. Daardoor kan de beugel na een controle tijdelijk wat strakker aanvoelen, maar het doel is niet om bij iedere afspraak simpelweg steeds meer kracht te gebruiken.

Hoe wordt een slotjesbeugel geplaatst?

Bij het plaatsen van een slotjesbeugel worden de tanden eerst voorbereid zodat de brackets goed kunnen worden vastgeplakt. Vervolgens plaatst de orthodontist de slotjes op de juiste positie op de tanden. Door de brackets wordt daarna de eerste, meestal dunne en flexibele draad aangebracht.

De draad wordt in de slotjes vastgezet met kleine elastiekjes of met het ingebouwde sluitmechanisme van de bracket. Zodra de draad is geplaatst, kan de beugel beginnen met het geleidelijk verplaatsen van de tanden.

Het plaatsen van de brackets zelf is iets anders dan de gevoeligheid die je daarna kunt ervaren. Meer hierover lees je in ons artikel doet het plaatsen van een beugel pijn?.

Hoelang duurt het plaatsen van een slotjesbeugel?

Hoelang het plaatsen van een slotjesbeugel duurt, verschilt per behandeling. Dit hangt onder andere af van het aantal tanden waarop brackets worden geplaatst en wat er tijdens dezelfde afspraak nog meer moet gebeuren.

Ortho Fleur vertelt vooraf wat je tijdens de afspraak kunt verwachten. Na het plaatsen krijg je ook uitleg over het verzorgen van de beugel en wat je moet doen wanneer je ergens last van krijgt.

Wat kun je tijdens de behandeling verwachten?

Tijdens een behandeling met een slotjesbeugel kom je regelmatig terug voor controles. De orthodontist beoordeelt hoe de tanden bewegen en kan de draad vervangen of aanpassen. Ook kunnen tijdens verschillende fases andere hulpmiddelen worden toegevoegd.

Na het plaatsen van de beugel of na een controle kunnen je tanden tijdelijk gevoelig aanvoelen. Dat komt doordat er opnieuw kracht op het gebit wordt uitgeoefend. Hoeveel je daarvan merkt, verschilt per persoon.

Zelf heb je ook invloed op het verloop van de behandeling

Voor een goede voortgang is het belangrijk om de afspraken en instructies van de orthodontist te volgen. Denk bijvoorbeeld aan het dragen van voorgeschreven elastieken, zorgvuldig omgaan met de beugel en het goed schoonhouden van je tanden en slotjes.

Gebruik je elastieken tijdens je behandeling? Lees dan ook hoe elastiekjes bij een slotjesbeugel werken.

Hoelang moet je een slotjesbeugel dragen?

Hoelang je een slotjesbeugel nodig hebt, verschilt per persoon. De behandelduur hangt onder andere af van de oorspronkelijke stand van de tanden en kaken, welke verplaatsingen nodig zijn en hoe het gebit tijdens de behandeling reageert.

Daarom is vooraf niet voor iedereen één vaste behandelduur te geven. Tijdens de controles houdt de orthodontist de voortgang in de gaten en kan steeds beter worden beoordeeld hoe de behandeling verloopt.

Wil je hier meer over weten? Lees dan ons artikel over wanneer je beugel eruit mag.

Wat als een slotje loszit?

Een bracket kan tijdens de behandeling loskomen van een tand. Dat betekent niet altijd dat het slotje uit de beugel valt: vaak blijft het nog aan de draad hangen. Neem bij een los slotje contact op met Ortho Fleur, zodat kan worden beoordeeld of het opnieuw moet worden vastgezet.

Probeer het slotje niet zelf vast te lijmen. Of reparatie direct nodig is, hangt af van waar je je in de behandeling bevindt en welk slotje is losgekomen.

We hebben hierover een apart artikel met praktische uitleg: wat te doen bij een los slotje van je beugel?

Hoe houd je een slotjesbeugel schoon?

Een goede mondhygiëne is extra belangrijk wanneer je een slotjesbeugel draagt. Rond de brackets en onder de draad kunnen etensresten en tandplak gemakkelijker achterblijven. Besteed tijdens het poetsen daarom extra aandacht aan de randen rondom de slotjes en aan de ruimtes tussen de tanden.

De precieze manier van reinigen en welke hulpmiddelen voor jou geschikt zijn, bespreekt Ortho Fleur tijdens de behandeling. Uitgebreide tips vind je in ons artikel over het schoonmaken van je beugel en gebit.

Wat gebeurt er nadat de slotjesbeugel eruit gaat?

Wanneer de actieve behandeling klaar is, worden de brackets en de draad verwijderd. Daarmee is de orthodontische behandeling nog niet helemaal afgelopen. Daarna begint de retentiefase, waarin het bereikte resultaat zoveel mogelijk behouden wordt.

Dat gebeurt bijvoorbeeld met een vaste spalk, een uitneembare nachtbeugel of een combinatie daarvan. Welke retentie voor jou geschikt is, beoordeelt de orthodontist aan het einde van de behandeling.

Lees meer over de retentieperiode na een beugelbehandeling.

Veelgestelde vragen over slotjesbeugels

Meer weten over een slotjesbeugel?

Wil je weten of een slotjesbeugel geschikt is voor jouw gebit of heb je vragen over je huidige behandeling? Neem dan contact op met Ortho Fleur. We vertellen je graag wat je tijdens een orthodontische behandeling kunt verwachten.

Neem contact op